Տեղեկատվական նյութ

Կաքավը գեղեցիկ, աղավնուց խոշոր թռչուն է: Նրա ոտքերը, կտուցն ու կոպերը կարմիր են, մարմինը՝ մոխրագույն: Հոնքերի շուրջը սև գիծ կա, որը հասնում է մինչև ականջները: Կաքավի քաշը 350 — 800 գրամ է: Կաքավները չվող թռչուններ են, ուշ աշնանը ոչ մեծ երամներով չվում են տաք երկրներ:

Կաքավի շատ տեսակներ կան: Հայաստանում բնակվում են քարակաքավն ու մոխրագույն կաքավը:

Քարակաքավն ապրում է ժայռոտ, քարքարոտ վայրերում: Մյուս կաքավներն իրենց բները սովորաբար հյուսում են գետնին, քարերի մեջ, թփերի տակ, լավ ծածկում են, քողարկում:

Մայիս-հունիս ամիսներին մայր (էգ) կաքավը 10 -25  ձու է ածում, թուխս նստում: 23 – 25  օր հետո ձվից դուրս են գալիս նուրբ, շատ փոքրիկ ձագեր, որոնք 1- 2 օր հետո արդեն ոտքի են կանգնում: Շուտով այդ ձագերը  ինքնուրույն են ապրում:

Կաքավները շատ չեն թռչում, կյանքի մեծ մասն անցկացնում են արտերում ու դաշտերում: Գեղեցիկ, հպարտ քայլվածք ունեն: Հայաստանում կաքավի անունով նույնիսկ տեղանուններ կան՝ Կաքավասար, Կաքավաձոր, Կաքավաբերդ:

Հարցեր և առաջադրանքներ

• 1․Դո՛ւրս գրիր անծանոթ բառերը և էլեկտրոնային բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր։
• Չվել-Խմբովին տեղափոխվել՝ փոխադրվել՝ գաղթել մի վայրից մի ուրիշը:
• Քողարկել-Որևէ բանով ծածկելով՝ փաթաթելով՝ տեղանքին համապատասխան տեսք տալով ևն, աննկատելի դարձնել:
• 2․Գրի՛ր 3–4 նախադասություն, թե ինչու է կաքավը հետաքրքիր թռչուն և հրապարակի՛ր բլոգումդ։
• Կաքավները շատ չեն թռչում, կյանքի մեծ մասն անցկացնում են արտերում ու դաշտերում:
• Ձմռանը տաք մնալու համար կաքավները փորում են թունելներ և մինչև 50 սմ երկարությամբ փոսեր ձյան մեջ: Ուժեղ քամիների և ձնաբքի ժամանակ նրանք կարող են փոսեր փորել ձյան կույտերի մեջ , ծածկվեն ձյունով՝ սպասելով վատ եղանակին:
• Ամենաբազմացող թռչուններից են։Մայր կաքավը կարող է 15-20 ձու դնել և թուխս նստել։Իսկ եթե հանարծ ,ինչ-որ բան պատահի ու ձագերը դուրս չգան,նորից կարող է դնել։
• Արու մոխրագույն կաքավը շատ ակտիվ օգնում է ձագերի հարցում։

Ես ունեմ շատ ընկերներ։Ես սիրում եմ իմ բոլոր ընկերներին ու շատ կարոտում, քանի որ այս պահին նրանք գտնվում են շատ հեռու։Ես հիմա նոր երկրում եմ բնակվում և այստեղ նոր ընկերներ կունենամ։

1. Լրացրո՛ւ աղյուսակը․

Թիվը	Հարյուրավոր	Տասնավոր	Միավոր
347	3	4	7
780	7	8	0
701	7	0	1
123	1	2	3
20	—	2	0
8	—	—	8

• Գտի՛ր օրինաչափությունը և շարունակի՛ր լրացնել․

200

201

202

203

204

205

206

207

208

209

110

109

108

107

106

105

104

103

102

101

125

130

135

140

145

150

155

160

165

170

210

200

190

180

170

160

150

140

130

120

437

438

439

440

441

442

443

444

445

446

502

501

500

499

498

497

496

495

494

493

750

752

754

756

758

760

762

763

764

765

• Հաշվի՛ր․

3 x 2 = 6

3 x 20 = 60

12 : 4 = 3

12 x 2 = 24

36 : 6 = 6

6 x 10 =60

60 : 6 =10

7 x 7 = 49

10 x 1 = 10

10 x 10 = 100

72 : 9 = 8

7 x 6 = 42

32 : 8 = 4

21 : 7 = 3

4 x 8 = 32

42 : 6 = 7

4․ Գրի՛ր թվանշաններով․

չորս հարյուր վաթսուներեք՝  463

վեց հարյուր յոթ՝ 607

ինը հարյուր յոթանասուն՝ 970

ութ հարյուր իննսուներեք՝ 893

երեք հարյուր տասը՝ 310

երկու հարյուր ութսունինը՝ 289

5․ Տրված թվերը ներկայացրո՛ւ կարգային գումարելիների գումարի տեսքով․

468 = 4 հր + 6 տս + 8 մվ

302 = 3 հր + 0 տս + 2 մվ

623 = 6 հր + 2 տս + 3 մվ

905 = 9 հր + 0 տս + 5 մվ

233 = 2 հր + 3 տս + 3 մվ

505 = 5 հր + 0 մվ + 5 մվ

6․ Լուծի՛ր խնդիրը․

Լիլին ունի 350 դրամ, իսկ Միլենան ունի 400 դրամ: Կարո՞ղ  են  արդյոք նրանք գնել 1 տուփ ջրաներկ ու 2 վրձին, եթե ջրաներկն արժե 500 դրամ, իսկ 1 վրձինն արժե 50 դրամ:

Լուծում

1/ 350+400=750

2/ 2×50=100

3/ 500+100=600

4/ 750-600=150

Պատ՝ այո կարող են։

Արայի լեռ
Ըստ ավանդության, լեռը կոչվել է Արա գեղեցիկ արքայի անունով: Ասորեստանի թագուհի` Շամիրամի դեմ ճակատամարտի ժամանակ, Արան իր զորքը դասավորել էր Արա լեռան ստորոտում: Շամիրամը դիրքավորվել էր Հատիսի լանջին: Համաձայն լեգենդի` Արա լեռը դա հենց Արա գեղեցիկի մարմինն է, որը ընկել էր ճակատամարտի ժամանակ: Հեռվից այն իրոք նմանվում է, ձեռքերը կրծքին դրած, պառկած մարդու: Հաճախ զբոսաշրջիկներից կարելի է լսել. «բարձրացանք ձեռքերի ուղղությամբ» կամ «թեքվեցինք դեպի ոտքերը»: «Ձեռքերը» դա լեռան միջնամասն է, իսկ «ոտքերը»` արևելյան մասը. այնտեղ է գտնվում ամենաբարձր կետը: «Քիթ» են անվանում, գագաթի արևմտյան մասում ցցվող` ժայռազանգվածը, որի պաշտոնական անունը Աքլորաքար է (2511 մ)

:

լեգենդ
1. Բանավոր ավանդությունների վրա հիմնված բանաստեղծական պատմություն՝ ասք որևէ պատմական կամ մտացածին անձի կամ դեպքի մասին:
2. Մտացածին՝ պատմություն որևէ անձի կամ դեպքի մասին:
3. (փոխաբերական) Հնարովի բան, անիրական՝ մտացածին խոսք՝ զրույց, առասպել:

Ծաղկեվանք
Ըստ մի այլ լեգենդի, Ծաղիկ անունով մի աղջիկ էր ապրում։ Իշխաններից մեկը հավանում է նրան և ուզում է ստիպելով ամուսնանալ։ Ծաղիկը վախենալով փախչում է Արայի լեռ և թաքնվում քարայրում։ Լեռան ստորոտում նա հանդիպում է մի հովվի, ով գառներ էր արածեցնում և խնդրում ոչ մեկին չհայտնել իր տեղը։
Զայրացած իշխանը սկսում է փնտրել Ծաղիկին, որպեսզի պատժի: Հանդիպում է հովվին, հովիվը վախենում է նրանից և հայտնում աղջկա տեղը։ Ծաղիկը տեսնելով, որ իշխանը ուր որ է կհասնի իրեն, բարձրանում է հսկա ժայռին և իրեն ներքև նետում։ Այդ պահին մատնիչ հովիվը իր ոչխարներով քարանում է։ Ծաղկի անվամբ էլ Արայի լեռան վրայի մատուռը կոչվում է Ծաղկեվանք։ Մատուռի կտուրից կաթացող ջուրը համարվում է Ծաղիկ կույսի արցունքները։ Մարդիկ գալիս են և տանում այդ ջրից՝ հավատալով, որ այն կբուժի իրենց  աչքերը։

Իմ  անունը  Անգելինա է։Իմ  անունը  մտածել է 

մայրիկս։Անգելինա անունը ունի լատիներեն 

և հին հունարեն արմատներ։ Այն նշանակում է 

հրեշտակ, Աստծո պատգամաբեր։  

Ես շատ եմ սիրում իմ անունը։